AI kan overtuigend klinken. Maar klopt het ook?

Kunstmatige intelligentie wordt steeds vaker gebruikt in het dagelijkse werk. Van het schrijven van teksten en het samenvatten van documenten tot het analyseren van informatie en het opstellen van adviezen. AI-tools zoals ChatGPT maken dit sneller en makkelijker dan ooit.

Toch blijkt uit recente praktijkvoorbeelden dat dit gemak ook risico’s met zich meebrengt. Wanneer AI-output zonder controle wordt overgenomen, kan dat leiden tot fouten met serieuze gevolgen.

Zelfs in beroepen waar nauwkeurigheid essentieel is.

Wanneer AI overtuigend klinkt, maar toch fout zit

AI-systemen kunnen teksten produceren die logisch, professioneel en overtuigend overkomen. Dat maakt ze krachtig, maar tegelijkertijd ook verraderlijk.

Het probleem is namelijk dat AI niet begrijpt wat het schrijft. Het systeem voorspelt woorden op basis van patronen in grote hoeveelheden data. Daardoor kan het informatie genereren die plausibel klinkt, maar feitelijk onjuist is.

Soms worden bijvoorbeeld:

• bronnen genoemd die niet bestaan

• verwijzingen gemaakt naar verkeerde wetgeving

• conclusies getrokken die niet kloppen

• argumenten gebruikt die niet relevant zijn

Voor iemand zonder diepgaande kennis van het onderwerp kan dit moeilijk te herkennen zijn.

Het risico van klakkeloos overnemen

In verschillende sectoren zien toezichthouders inmiddels voorbeelden van professionals die AI-gegenereerde teksten gebruiken zonder deze grondig te controleren.

Dat kan leiden tot situaties waarin:

• onjuiste informatie wordt gedeeld

• foutieve verwijzingen worden gebruikt

• beslissingen worden gebaseerd op verkeerde aannames

Wanneer zulke informatie vervolgens wordt gebruikt in formele documenten, rapportages of besluitvorming, kan dat reputatieschade en extra werk veroorzaken.

Wat er vaak gebeurt, is dat de tekst zo overtuigend klinkt dat men vergeet kritisch te blijven.

AI is een hulpmiddel, geen vervanging van expertise

AI kan waardevol zijn bij het verzamelen van informatie, het structureren van teksten of het maken van eerste concepten. Maar het blijft een hulpmiddel.

De verantwoordelijkheid voor de inhoud ligt altijd bij de gebruiker.

Professionals moeten daarom:

• AI-output controleren op juistheid

• bronnen verifiëren

• conclusies kritisch beoordelen

• en eigen expertise blijven gebruiken

Wie dat niet doet, loopt het risico verkeerde informatie te verspreiden.

AI-gebruik neemt snel toe

Het gebruik van AI groeit snel binnen organisaties. Medewerkers gebruiken AI bijvoorbeeld voor:

• rapportages

• analyses

• beleidsdocumenten

• juridische teksten

• communicatie

• interne adviezen

Dat betekent dat AI niet langer een experimentele technologie is, maar onderdeel wordt van dagelijkse werkzaamheden.

Juist daarom wordt het steeds belangrijker dat medewerkers begrijpen wat AI wel en niet kan.

De menselijke factor blijft doorslaggevend

Veel organisaties richten zich bij AI vooral op technologie en systemen. Maar het grootste risico zit vaak ergens anders: bij menselijk gebruik.

Onvoldoende kennis kan leiden tot:

• blind vertrouwen in AI-output

• verkeerd gebruik van AI-tools

• onbewust delen van gevoelige informatie

• foutieve interpretaties van resultaten

Daarom is AI-geletterdheid inmiddels een belangrijk thema binnen organisaties.

Medewerkers moeten begrijpen:

• hoe AI werkt

• waar de beperkingen liggen

• welke risico’s er zijn

• en hoe AI verantwoord gebruikt kan worden.

Verantwoord AI-gebruik vraagt om kennis

Nieuwe Europese regelgeving, zoals de EU AI Act, benadrukt dat organisaties moeten zorgen dat medewerkers voldoende kennis hebben over AI-systemen die zij gebruiken.

Het doel daarvan is eenvoudig: voorkomen dat technologie verkeerd wordt toegepast.

In de praktijk betekent dit dat organisaties moeten investeren in:

• bewustwording

• training

• duidelijke richtlijnen

• en aantoonbare kennis bij medewerkers.

AI kan veel werk versnellen, maar zonder begrip van de risico’s kan dezelfde technologie ook nieuwe problemen veroorzaken.

Hoe organisaties AI-kennis kunnen borgen

Voor veel organisaties is de vraag niet óf medewerkers AI gebruiken, maar hoe zij dat op een veilige en verantwoorde manier doen.

Structurele kennisborging helpt om:

• risico’s te verkleinen

• fouten te voorkomen

• vertrouwen in technologie te vergroten

• en te voldoen aan regelgeving.

Dat begint met begrijpelijke uitleg en praktische training die aansluit bij de dagelijkse werkzaamheden van medewerkers.

Begin met inzicht

AI zal de manier waarop we werken blijvend veranderen. Dat biedt kansen, maar vraagt ook om nieuwe kennis en verantwoordelijkheden.

Wilt u weten hoe uw organisatie AI verantwoord kan inzetten en hoe u AI-kennis structureel kunt borgen?

Vraag dan een gratis demo compliance training aan en ontdek hoe medewerkers leren:

• AI kritisch te gebruiken

• risico’s te herkennen

• en technologie verantwoord toe te passen binnen hun werk.

Zo benut u de voordelen van AI, zonder de controle te verliezen.